Tövhid.

[Humeyra]

Rəhmli, Mərhəmətli Allahın adı ilə!
İlk əvvəl asSalamu alaikum.

[zakir]

[Humeyra]

Rəhmli, Mərhəmətli Allahın adı ilə!

AsSalamu alaikum, qardaş.
Allaha and olsun ki, niyyətim sizin xətrinizə dəymək deyil. Yəqin siz də etiraf edərsiniz ki, bu gün bir çox dini forumlarda, bu məsələlər barədə müsəlman əxlaqına yaraşmayan çirkin mübahisələr gedir. Bir idarəçi kimi istməzdim ki, azerislam forumunda da eyni hal baş versin, ona görə də məsələlərə bu cür yanaşmağa düşünürəm ki, haqqım var.

[zakir]

Allah


Allahın varlığı məsələsi həmişə bəşəriyyəti düşündürən və qlobal miqyasda hərəkətə gətirən amillərin birincsidir. Dini hərəkatları başqalarından fərqləndirən 3 əsas xüsusiyyət var. 1) Miqyas amili : hələ elə bir mədəniyyət, hərəkat və ideologiya olmayıb ki, yəhudilik, xristianlıq və müsəlmanlıq kimi genis kontinentə yayılsın ; 2) Zaman amili : dini dalğa öz təsirlərini uzun müddət ərzində və min illər boyu göstərir. Yəhudilik 3000 min il, xristianlıq 2000 min il, müsəlmanlıq isə 1500 ildir ki, öz mövcudluqlarını davam etdirirlər ; 3) Təsir etmə amili : Aydın məsələdir ki, hər bir mədəniyyət, hərəkat və ideologiya insanların qəlbində və ruhunda təsir biraxır. Ancaq dinin insanların qəlbində və ruhunda buraxdığı təsir daha köklü, hissi və əqli cəhətdən daha güclüdür.

Bu cür üstün xüsusiyyətlərə və özünün mükəmməl qanunlar sisteminə malik olan din və Allaha inam mümkün deyil ki, öz-özünə, yaxud insan iradəsi ilə yaransın.

Belə bir sistemin cahilik səbəbindən yaranması da inandırıcı deyil. Çünki bizə məlumdur ki, Allaha və dinə etiqad bəsləyən insanlar öz müasurlərinə nisbətan ən savadli və bilikli şəxslər olmuşlar. Quran buyurur : “Allahdan Öz bəndələri içərisində ancaq alimlər qorxar.” ( Quran, Fatir-28 ) .

Etiqad insanların təbiət qüvvələrindən qorxmasından da əmələ gələ bilməz. Belə ki, tarixdə dindarlar və din xadimləri ən qorxmaz insanlar kimi tanənmışdır.

İman marksizmin vurğuladığı kimi sinfi ziddiyyətlərin məhsulu da ola bilməz. Hamıya məlumdur ki, dinlər və tövhidpərəstlik sinfi ziddiyyətlərin meydana gəldiyi 5000 min ildən də əvvələ gedib çıxır.

“O Rəbbin ki, (hər şeyi) xəlq etdi və nizama saldı. O Rəbbin ki, (hər şeyin keyfiyyətini, xüsusiyyətini, davam müddətini) əzəldən müəyyən etdi və (hamıya) yol göstərdi “. ( Quran, Əla-1,2 ) .
Kainatda zərrədan tutmuş qalaktikalara qədər hər şeydə dəqiq bir nizam və mükəmməllik mövcuddur. Aydındır ki, harada nizam varsa, orada əql və qüdrət olmalıdır. İbn Sina deyir ki, kainatı yaratmağı mənə tapşırsaydılar, yenə də eynilə bu formada yaradardım. Yəni hər yerdə görunən nizam və mütənasiblik o qədər dəqiq və hesablanmış şəkildədi ki, bundan üstünü sadəcə mümkün deyil. Bir az açıq gözlü olsaq qəbul edarik ki, belə bir dünya yalniz qabaqcadan düşümülmüş səkildə yaradılib. Məsələn, xarici maşınlarda elə bir qoruyucu şar yaradılmışdır ki, baş verəcək qəzanın qarşısı alır. Məlum olur ki, bu sistemi gözlənilən təhlükənin qarşısını almaq üçün yaradınlar. Kainatda da dünyanı və insanları gözlənilən təhlükələrdən qorumaq üçün minlərlə ehtiyat tədbirləri nəzərdə tutulmuşdur. Yer üzünü meteor və digər cisimlərdən qorumaq üçün atmosfer qatının mühaficə edici sistemdə olması qeyd olunan tədbirlərdən biridir. Yaxud dağların yer üzünü silkələnmədən saxlaması. Və ya cazibə qanunu. Bunlar çəkilən maşın misalındakı kimi Uca Qüdrət tərəfindən yaradılan ehtiyat tədbirləri deyilmi ? Bəlkə kainatda mövcud olan minlərlə dəqiq hesablanmış ehtiyat tədbirləri və hərəkətlər öz-özünə yaranıb !? Əgər bu kor-koranəliyi qəbul etsək, gərək onda indicə qeyd etdiyim maşındakı ehtiyat tədbirinin öz-özünə yarandığını qəbul edən şəkildə sadəlöf olaq.
_________________
mutalie

[zakir]

Allahin isbat olunmasinin elmi yolu

1-ci merhele: Biz kaunatda bas veren hadiselerin, coxlu heyretlendirici cisim ve varliqlarin arasinda, elece de bir canli varliq kimi insanin ehtiyaclari ile onun heyat imkanlari arasinda, ela deqiq bir mutenasiblikgoruruk ki, bu seylerden her hansi birinin azaciq deyisdirilmesi insan heyatinin yer uzenden birdefelik silinmesine, yaxud hec olmazsa, iflic veziyyetine dusmesine sebeb olar. Burada numune ucun bezi meseleri qeyd edirik:

Yer genesden istilik alir. Heyatin davam etdirilmesi, canli varliqlarin ehtiyaclarinin temin olunmasi ucun bu enerji tamamile kafi ve deqiq bir hesab-kitab uzerindedir. Hal-hazirda elmde subut olunmusdur ki, Yerin Gunesden olan mesafesi, Yerdeki yasayis ucun munasib olan heraretle tam uygundur. Bu mesafe iki defe artsaydi, heyat ucun lazim olan istilik yaranmazdi. Eger bu mesafe iki defe azalsaydi, istilik iki defe artar ve neticede yasamaq mumkun olmazdi.


Yer kuresinin ust qatinin-yer qabiginin su ve quru hisselerinin ekseriyyetinde oksigen vardir. Bu qaz onlarin hamsisin terkininde oksidlesmis halda movcuddur. Yerdeki sularin 80 %-ni oksigen teskil edir. Oksigenin basqa maddelerle birlesib oksidlesmesine malik olmasina baxmayaraq, havada da azad sekilde movcuddur. Havada qaz seklinde olan oksigen butun canlilarin heyatinin davam etmesi ucun zeruridir. Cunki hansi nov olmasindan asili olmayaraq butun canlilar heyatlarini davam etdirmek ucun oksigene mohtacdir. Eger oksigenin hamisi basqa maddelerle birlesib oksidlesseydi, oksigen qurtarar ve heyatin davam etmesi mumkun olmazdi. Elmde subut olunmusdur ki, atmosferde movcud olan oksigenin miqdari insan heyati ucun lazim olan seraitle tam mufaviqdir. Yeni atmosferin 21 %-ni oksigen teskil edir. Eger oksigenin faizi bundan artiq olsaydi, yeri ehate eden atmosfer qatinda daim yanginlar bas vererdi. Eger hemin miqdardan az olsaydi, yasama qeyri-mumkun, yaxud olduqca cetin olar, lazim olanda her hansisa bir seyi yandirmaq mumkun olmazdi.

Tebietde mueyyen hadiseler tarix boyu milyon defelerle tekrar olunur, neticede oksigenin miqdari sabit qalir. Butun canlilar, xususile insan teneffus zamani oksigen alib oksidlesmis karbon qazini buraxirlar. Oksigen qanla qarisaraq bedenin butun huceyrelerine ve toxumalarina catir, orada geden maddeler mubadilesi zamani bas veren kimyevi reaksiyalar tesir edir. Bu reaksiyalar neticesinde karbon-oksid emele gelir, bu da ag ciyerin vasitesile xarice oturulur. Belelikle, insan ve sair canlilar hemise oksidlesmis karbon istehsal ederek havaya buraxirlar. Bu da bitkilerin heyatina teminat veren qazdir.


Bitkiler de oz novbesinde karbon-oksidini udaraq onu parcalayaqraq oksigen sekilinde havaya buraxir, yeniden havada oksigenin miqdari berpa olunur ve canlilar ucun nefes almaga imkan verir. Heyvanlarala bitkiler arasinda bas veren qaz mubadilesi oksigenin miqdarinin sabit veziyyetde qalamsina sebe olur. Eger bu prosesler olmasaydi, oksigenin miqdari azalar, insan ve heyvanlarin yasamasi qeyri-mumkun olardi. Qazlar mubadilesi tenietde bas veren minlerele proseslerin neticesidir ki, bunlarin hamisi heyat ucun munasib olan vasiteleri yaradirlar.


Xususi cekisi nisbeten agir olan olan ve donusluq veziyyetine catan azot qazi oksigende qarisib yungullesir ve havada istifade olunacaq tersde paylanir. Elmi tedqiqatlar gosterir ki, atmosferde azad qaz seklinde olan azotla oksigenin miqdari bir-birile tam munasibdir. Yeni oksigenin miqdari oksigen qederdir ki, azotu yubgullesdirerek istifade olunmaga yararli edir. Eger oksigen artib azot ise azalsaydi, heyat ucun lazim olan serait hasil olmazdi.

Yer kuresini ehate eden atmosfer qati mueyyen keyfiyyet ve kemiyyete malikdir, ondan hec bir zerre ne artir, ne de azalir. Bu miqdar da insanin Yer kuresimde heyat surmesi ucun lazim olan sertlere tam munasibdir. Eger havanin miqdari artsaydi ve yaxud azalsaydi, heyat qeyri-mumkun ve yaxud olduqca cetin olardi. Cunki onun artmasi atmosfer teyziqinin coxalmasina sebe olar ve insan bu teyziqe doze bilmezdi. Azaldiqda ise kosmik daslar ve meteroitler asan sekilde atmosfer qatina daxila olar, tebieti ve canlilari nehf edib yandirardi.

Yer qabigi karbon oksidi ve oksigen qazlarini mehdud sekilde izune celb edib hopdurur. Amma bu qazlarin hamsini udmur. Eger yer qabiginin qalinligi indiki seviyyesinden artqi olasaydi, hec bir qaz qalmaz hamisi yer sorulardi, bitkiler, heyvanlar ve insanlar hamisi mehf olub gederdi.


Ayla yerin arasindaki mesafe insanin Yer kuresinde yasamasi ucun tam uygundur. Eger ay bir qeder yere yaxinlassaydi, yerdeki qabarmalar ve cekilmeler siddetlener, ikiqat artar ve bu cazibeler neticesinde daglar yerinden qopa bilerdi.

Canlilarda muxtelif instiktler movcuddur. Instikt gozle gorunmeyen, hiss olunmayan bir mefhum olsa da, ( elbetede birbasa musahidse ve hiss olunmur ), amma instiktiv adlanan seyler cox da gizli ve gorunmez deyil, oksigen kelam elminde tamamile subuta yeten ve musahide olunandir. Insanin oz heyatinda ve elece de elmi tedqiqatlarda subuta yetirdiyi minlerle instiktiv reftarlar hemise insan heyati ile tamamile uygun olmusdur. Bu reftarlarin mueyyen hallarda olduqca murekkeb ve deqiq olmasi mumkundur, amma onlarim tehlil edib arasdirdiqda her birinin yerine yetirdiyi funksiyanin insan heyati ile tam munasib ve uygun oldugunu goruruk.

Insan orqanizmi milyonlarla tebii hadise ve prosesi gosterir ki, onlarin her birinin funksiyasi, formasi, basqalari ile olan rabiteleri ve insan heyatinda ifa etdiyi rollar tamamile bir-birine mutenasibdir. Misa ucun, insanin gorme uzvunu ve esyalarin daha artiq hiss olunmasi ucun lazim olan seraitleri nezere alaq. Goz bebeyi esyalari tesvirini oz arxasindaki sebekenin uzerine oturur. Sebekenin ozu 9 qatdan ibaretdir. Sonuncusu milyonlarla sinir huceyrelerine malikdir. Onlarin hamisi bir-birinin ardinca ve tam nizamla yerlesmisdir. Onlarin oz aralarindaki rabiteleri, elece de goz bebeyinin mecmusu ile olan elaqeleri son derecede deqiqdir, hamisi insanin gorme uzvu ile tam uygundur.


Elbette bu meselede xususi bir hali istisna etmek lazimdir. O da bundan ibaretdir insan, goz bebeyinde her hansi seyin sekli tersine dusur. Bu da muveqqetidir. Cunki gorme emeliyyatinin bu merhele ile hec bur rabitesi yoxdur ve bis esyalari tersine gormuruk. Tersine olan bu tesvirler sinirlerin vasitesile tenzim olunaraq beyine oturulur ve orada ozunun tebii veziyyetini alir. Mehz burada gorme emeliyyati tamamlanir.

Gorduyumuz kimi gorme emeliyyati insan heyatinin asanlasmasi ve mumkun olmasi ucun tam uygun sekilde tenzim olunmusdur.

Hetta tenietde movcud volan gozellikler, etir ve isıqlıq da bezi yerlerde tebii hadiseler kimi, heyatin asan ve mumkun olmasinda muhum rol oynayir. Bezi gullerde tozlanma mueyyen heseratlar vasitesile yerine yetirilir. Hemin gullerde rengin aciq ve etrin ureye yatan olmasinin ozunemexsus gozelliyi ve cazibedarligi musahide olunur ki, bu da heseratlarin gullere sari sovq edilib tozlanma prosesini asanlasdirir. Halbuki tozlanma prosesi kulek vasitesile yerine yetirilen gullerin bele bir imtiyazi yoxdur.

Umumiyyetle cutlesme hadisesinde fizioloji terkib baximindan erkekle disi arasinda tam uygunlug movcuddur. Bele ki, bu uygunliq neslin artirilmasina ve heyatin davam etdirilmesine taminat verir. Bu da tebietde heytain asan ve mumkun olmasi ile tam munasibdir:
“ Eger Allahin nemetlerini saymaq isteseniz, hec vaxt sayin qurtara bilmezsiniz, Oksigen cox baislayan ve mehribandir! “ ( Nehl, 18-ci aye ).

2-ci merhele: Deyirik ki, tebiet varliqlari ile heyat imkanlarina zemanet verib onu asanlasdiran vezifeler arasinda ( hansi ki, onlarin sayi-hesabi yoxdur ) uygunlug ve tenasub asagidaki vahid bir ferziyye ile izah ve serh edile biler: varliq aleminin hikmetli bir yaradani oldugunu qebul etmeliyik. Oksigen xususi bir hedefle heyatin telebatlarini temin etmis ve tebietde olan fenomenlerin oz vezifelerini davam etdirmesi ucun lazimi seraiti yaratmisdir. Bu ferziyye tebietde varliqlar ve cisimler arasinda olan qanunauygunluglari ve bagliliglari izah edir.

3-cu merhele: Ozumuzden sorusuruq. Eger dogurdan da Yaradanin varligi ferziyyesi duzgun olmasa, onda tebiet varliqlari arasinda movcud olan bu qeder nutenasiblik ve uygunluglar, heyatin asanlasdirilmasi ve sairinin oz-ozune, hec bir hedef olmadan yaranmasi ehtimali ne derecede duzgun ola biler? Aydindir ki, bele bir boyuk ve ezemetli mecmuenin tesaduf uzunden yaranmasi cox zeif ehtimaldir.


4-cu merhelede ies inkarolunmaz sekilde qebul edirik ki, 3-cu merhelede ireli surulen ferziyye dizgundur. Yeni bu kainati hikmet sahibi olan Allah yaratmisdir.

5-ci merhele: Bu ustun nezeriyye ile 3-cu merhelede beyan olunan zeif ehtimal ( kainatin oz-ozune yaranmasi ) arasimda bir rabite berqarar etdikde goruruk ki, hokmen qebul etmeye mecbur oldugumuz tesadufi hadiselerin sayi ne qeder coxalsa, 3-cu merhelede ( kainatin oz-ozune yaranmasi ) ireli surulen ehtimallar da bir oksigen qeder zeif olacaqdir. Tebiidir ki, bu ehtimalin zeiflik derecesi ele bir heddedir ki, her bir elmi qanunda istinad olunan 3-cu merhelenin ehtimallarindan da cox olur. Cunki bu merhelede ve bu ferziyyenin 3-cu merhelesinde tesadufi hesab olunan proseslerin sayi, o qebilden olan hallardan qat-qat coxdur ve tebiidir ki, bele bir ehtimal aradan getmis olur.

Belelikle bele bir qetu netice aliriq: varliq aleminde novcud olan butun nizam ve tedbirin eser-elameti hikmetli Yaradanin varligini gosterir.

Burada iki muhum sual yaranir ki, eksperimental usullara esasen hikmet sahibi olan Allahi qebul etmek evezine ehtimal uzre basq bir oxsar qebul ederek deyile biler: Her bir varligin, heyat meselesini asanlasdirmaqda ifa etdiyi vezife ve rolun bir-birine mutenasib olmasi maddede olan kor-korane zeruretin neticesidir. Yeni madde ozunun zati failiyetile ve daxili ziddiyyetlerinin telebi ile onun ucun qaesiya gelen hadiselerin meydana gelmesine sebeb olmusdur. Eksperimental delilin meqsedi Yaradanin, bu tebietdeki kor-korane “zeruret” ucun verilen ehtimala ustunluk verilmesidir. Cunki bu nezeriyye yalniz bir ferziyyeni –hikmet sahibi olan Allahin ferz eilmesini teleb edir. Halbuki eks nezeriyyede , arasdirilan seylerin her birinin sayi qeder maddede kor-korane zeruretler tesevvur olunmalidir. Buna gore de Allahin varligi ferziyyesi ucun benzer bir ehtimal verilmesi coxlu hadiseler ucun verilen bir ehtimaldir.
_________________
mutalie